Түркістан облысында индустриялық даму мен агроөнеркәсіптік кешенді әртараптандыру бағытында жүйелі жұмыстар жүргізіліп, өңір экономикасы жаңа сапалы кезеңге өтіп келеді. Инвестициялық жобаларды іске асыру арқылы өндірістік әлеуетті арттыру, ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу және экспортқа бағытталған тауарлар көлемін ұлғайту – негізгі басымдықтардың бірі ретінде айқындалған. Осы бағыттағы ірі жобалардың бірі – Шардара ауданындағы индустриалды аймақта жүзеге асырылып жатқан «Казкрахмал» крахмал-сірне зауыты.

Бұл жоба өңірдің аграрлық және индустриялық әлеуетін ұштастырып, экономиканың жаңа драйверіне айналуға қабілетті. Кәсіпорын тек өндірістік нысан ғана емес, сонымен қатар ауыл шаруашылығы өнімдерін тиімді өңдеуге бағытталған кешенді жүйе ретінде қарастырылып отыр. Қазіргі таңда зауыт аумағында шикізатты қабылдау, кептіру және сақтау инфрақұрылымдары толық іске қосылған. Бұл өндірістің негізгі кезеңіне өтуге мүмкіндік беріп отыр.

Бүгінде зауытта өндірістік қуаттарды кезең-кезеңімен енгізу, сондай-ақ қалдықсыз өңдеу технологияларын қолдану жұмыстары жүргізілуде. Жобаның басты ерекшеліктерінің бірі – шикізатты толық әрі тиімді пайдалану. Яғни, жүгері дәні толық өңделіп, оның барлық құрамдас бөліктерінен түрлі өнімдер шығарылады. Бұл өндірістің экономикалық тиімділігін арттырып қана қоймай, экологиялық тұрғыдан да тиімді шешім болып табылады.

Кәсіпорында крахмал, сірне, тағамдық глюкоза, мальтоза сиропы, жүгері майы, глютен, кебек және түйіршіктелген құрамажемді қоса алғанда 20-дан астам өнім түрін шығару жоспарланған. Ал толық қуатына шыққан кезде өнім түрлері 26-ға дейін ұлғаяды. Бұл өнімдер тамақ өнеркәсібінде, фармацевтикада, мал шаруашылығында және басқа да өндіріс салаларында кеңінен қолданылады.

Өндірісте тек генетикалық түрлендірілмеген жүгері қолданылатыны – өнім сапасының жоғары деңгейде болуын қамтамасыз етеді. Бұл халықаралық нарықта сұранысқа ие болуға мүмкіндік беретін маңызды факторлардың бірі. Әлемдік стандарттарға сай өнім шығару – кәсіпорынның негізгі мақсаттарының бірі ретінде белгіленген.

Аталған жоба – Қазақстандағы жүгеріні терең өңдеуге бағытталған ең ірі бастамалардың бірі. Зауыт толық іске қосылған кезде жылына 150 мың тонна жүгері өңдеу мүмкіндігіне ие болады. Бұл – тек өндіріс көлемінің артуы ғана емес, сонымен қатар ауыл шаруашылығы өнімдерін қосылған құн арқылы тиімді пайдаланудың нақты көрінісі.

Яғни, бұрынғыдай шикізатты сол күйінде экспорттаумен шектелмей, оны өңдеп, дайын өнім ретінде нарыққа шығару арқылы өңір экономикасының тиімділігі артады. Бұл өз кезегінде ішкі өндірісті дамытуға, жаңа жұмыс орындарын ашуға және экспорттық әлеуетті арттыруға мүмкіндік береді.

Жобаның жалпы инвестициялық көлемі 35 миллиард теңгені құрайды. Мұндай ауқымды инвестиция өңірдің экономикалық дамуына елеулі серпін береді. Кәсіпорын өнімдері ішкі нарықпен қатар, Азия және Еуропа елдеріне экспортталуы жоспарланып отыр. Бұл Қазақстанның халықаралық нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді.

Түркістан облысы бүгінде инвестиция тарту бойынша республикада алдыңғы қатарда. Өңірде индустриалды аймақтар мен арнайы экономикалық аймақтардың әлеуеті тиімді пайдаланылып, жаңа өндіріс орындары ашылуда. Бұл бағыттағы жұмыстар облыс әкімі Нұралхан Көшеровтің тұрақты бақылауында.

Инвестициялық жобаларды жүзеге асыруда мемлекеттік қолдау шаралары да маңызды рөл атқаруда. Инфрақұрылым тарту, әкімшілік кедергілерді азайту және инвесторларға қолайлы жағдай жасау – өңірдің инвестициялық тартымдылығын арттыруға ықпал етіп отыр.

«Казкрахмал» зауыты екі кезең бойынша іске асырылуда. Бірінші кезеңде шикізатты қабылдау, кептіру және сақтау инфрақұрылымы қалыптастырылды. Қазіргі таңда екінші кезең – жүгеріні терең өңдеу зауытының құрылысы қарқынды жүргізіліп жатыр.

Алайда жобаны толық іске асыру үшін шикізат базасын қалыптастыру маңызды мәселе болып отыр. Осыған байланысты облыста жүгері егіс алқаптарын ұлғайту бағытында нақты жұмыстар қолға алынған. Шардара, Жетісай және Мақтаарал аудандарында жаңа егістік жерлер игеріліп, ауыл шаруашылығы дақылдарын әртараптандыруға басымдық берілуде.

Бұл шаралар зауытты тұрақты шикізатпен қамтамасыз етіп қана қоймай, ауыл шаруашылығы саласының дамуына да оң әсерін тигізеді. Шаруалар үшін жаңа нарық қалыптасып, өнімдерін тиімді өткізу мүмкіндігі артады.

Зауыт заманауи технологиялармен жабдықталған. Өндіріс процесінің 80 пайызы автоматтандырылған, бұл өнім сапасын тұрақты бақылауға және өндірістік шығындарды азайтуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар халықаралық тәжірибеге негізделген басқару жүйесі енгізіліп, әлемдік стандарттарға сай өндіріс ұйымдастырылған.

Кәсіпорын экологиялық талаптарды қатаң сақтай отырып жұмыс істейді. Қалдықсыз өндіріс қағидаты қоршаған ортаға зиян келтірмеуге бағытталған. Бұл қазіргі заман талаптарына толық сәйкес келеді және тұрақты даму қағидаттарын қамтамасыз етеді.

Жалпы алғанда, «Казкрахмал» жобасы Түркістан облысының индустриялық дамуына жаңа серпін беретін стратегиялық маңызы бар бастама. Мұндай өндірістердің іске қосылуы өңірдің экономикалық әлеуетін арттырып, халықты жұмыспен қамтуға, ауыл шаруашылығын дамытуға және экспорттық бағытты күшейтуге ықпал етеді.

Алдағы уақытта кәсіпорынның өндірістік қуаттылығы 300 мың тоннаға дейін жеткізіліп, әлемнің 100-ден астам серіктесімен жұмыс істеу жоспарланып отыр. Бұл жобаның тек өңір үшін ғана емес, бүкіл ел экономикасы үшін маңызды екенін көрсетеді.